Phấn khích, vui vẻ quá mức không chỉ
làm hại sức khỏe mà còn làm chai lì sự cảm nhận đối với mọi lạc thú trên đời,
người ta đâm ra thích sự khêu gợi nhục dục hơn những thỏa mãn tự nhiên, thích
khôn lỏi hơn trí tuệ và thích những thứ kỳ quặc thô thiển hơn vẻ đẹp giản đơn.
Ý tôi không muốn phản đối đến cùng
những cuộc vui náo nhiệt. Một ít thôi thì thật tuyệt vời, nhưng cũng như mọi sự
ở đời, vấn đề là số lượng.
Quá ít thì gây ra những ham muốn bệnh hoạn, quá nhiều thì gây ra mỏi
mệt. Vì thế, để sống hạnh phúc nhất định phải có khả năng chịu đựng sự buồn
chán, và đây là một khả năng cần phải dạy cho người trẻ.
Tiểu thuyết nào mà rực rỡ từ trang
đầu tới trang cuối thì ắt không phải một cuốn sách tuyệt hay.
Cuộc đời của
các vĩ nhân cũng vậy, chẳng có gì đáng kể trừ một vài khoảnh
khắc vĩ đại. Socrates có thể thi thoảng cũng đi ăn tiệc, và rất có thể đã vui
vẻ chuyện trò với môn đệ trong khi chờ liều thuốc tự tử ngấm vào người, nhưng
phần lớn đời mình ông sống trong lặng lẽ với vợ là Xanthippe, buổi chiều thì đi
dạo và có thể cũng gặp dăm ba người bạn trên đường tản bộ. Người ta kể rằng
suốt đời mình, Kant – triết gia vĩ đại – chưa bao giờ đi quá 10 dặm ra khỏi
làng Konigsberg. Darwin – cha đẻ thuyết tiến hóa – sau khi chu du vòng quanh
thế giới, sống phần đời còn lại quanh quẩn trong nhà. Marx, sau khi khuấy động
vài cuộc cách mạng, quyết định dành những năm tháng còn lại đi làm ở một nơi
yên tĩnh là Bảo tàng Anh quốc.
Nhìn chung một cuộc đời tĩnh lặng là nét đặc biệt của tất thảy các vĩ
nhân, và niềm vui của họ, người ngoài nhìn vào chỉ thấy chán ngán.
Khả năng chịu đựng một cuộc đời tẻ
nhạt cần phải được rèn luyện từ thuở bé. Về mặt này, các bậc cha mẹ hiện đại
thật đáng trách; họ cho con cái hưởng quá nhiều loại giải trí thụ động, như các
buổi biểu diễn ca nhạc hay những đồ ăn ngon, và họ không nhận ra một đứa bé cần
phải tập cho quen với những ngày buồn tẻ.[…] Du lịch quá nhiều, nhìn thấy cảnh
vật mới quá nhiều đều không tốt cho trẻ em và khiến chúng khi lớn lên không thể
chịu đựng nổi sự nhàm chán.
Vì những lí do trên, một thế hệ không có khả năng sống qua những lúc
buồn chán là một thế hệ của những người tầm thường, những người cố tách khỏi
chu trình chậm rãi của tự nhiên, những người mà trong họ sự sống khô héo từ từ
như hoa bị cắt rễ rồi ngâm trong nước.
Cuộc đời hạnh
phúc là cuộc đời sống phần nhiều trong yên tĩnh, vì chỉ trong bầu
khí tĩnh lặng, niềm hoan lạc đích thực mới có thể nảy mầm."Của http://chiep.co
