3.11

HN đã lạnh thực sự. Cái lạnh của Đông. Lại bị mất một hai ngày chả biết mặc thế nào cho phải. Dù sống trong cái tiết đông này đến cả hơn 30 năm rồi có ít đâu. Dù chưa đông, còn nắng tưng bừng đã lôi ra xếp vào hết len đến dạ đến khăn khố abc. Hôm kia thì làm thêm được một lọ gừng tươi ngâm rượu để tắm và ngâm chân. Một thú của mùa đông không thể thiếu, ngâm chân mỗi tối, tắm và đôi khi xông mặt. Gừng tươi thì có tý nghiện, rất thích mùi, làm gì cho vào được là cho ngay. Một vài lát gừng tươi cho vào trà, thêm thìa mật ong  nữa thì đông đích thị rồi J. Mẹ thì hay có kiểu rán thịt gà cho rất nhiều gừng, nghệ vào, sau đó thì chỉ việc ngồi xúc gừng, nghệ ăn. Rang/rim thì đương nhiên, cả đống rồi. Các gia vị này ngẫm ra là ảnh hưởng của bố, từ hành, gừng, tỏi, các loại rau thơm... dùng rất nhiều. Vẫn nhớ món ốc, lươn chuối đậu của cụ, thì mình chỉ chăm chăm để vớt hết rau thơm nấu trong đó đã được thái như chỉ: lá lốt, mùi tàu, tía tô, trước khi nấu thì thái ra cả rổ bồng bềnh. Và đúng là không ai qua được cụ khi nấu món đó, với mình. Và nhiều món khác nữa. Từ cơm nắm lá mướp hương, cá kho thịt ủ tro... Càng về sau này mình càng nghĩ, nếu đã không nấu/không ăn được một món cho ra hồn thì tốt nhất là không ăn và nếu nấu thì cố gắng nấu cho ra hồn một/vài món, với sự tinh túy/xuất sắc nhất có thể, ít thôi, thật ít thôi, không cần nhiều nhưng phải chất, và nếu chỉ ăn một/vài lần thế thôi trong đời cũng được, không cần phải tập trung quá nhiều cho chuyện ăn hàng ngày, hàng tháng, hàng năm mà món ăn chả ra cái giống gì, thì ăn làm gì, nhịn đi cho xong.

Thỉnh thoảng vẫn kể chuyện khi phụ bố nấu bếp thì cụ chuẩn bị lấy cái gì thì phải chú ý vào mà đưa đũa, đưa thìa cho đúng, chứ mà đưa một cái thìa to hơn cái miệng lọ/hũ thì coi chừng; nước mắm mà lấy vào cái bát ăn cơm cũng coi chừng, lấy nước mắm chấm giò mà nửa bát rồi lại cho abc vào thì chết đòn, phải là nguyên chất, rắc tý hạt tiêu, mà tốt nhất là hạt tiêu hạt rồi lúc đó cầm cái xay tay bé xíu, xay vài hạt rắc mỏng một lớp lên trên thôi, đại loại thế. Và suy cho cùng, mình nghĩ cụ vẫn luôn đúng dù thế giới/thời đại này có chạy đi đến đâu :-).

Cái sự ăn hiện đại bây giờ, với những gì chứng kiến, lại thấy vô vị, dù dưới quy chiếu của các nền văn hóa khác nhau, có cái lý khác nhau nhưng thú thật là mình thấy nó vô vị. Ví như bọn trẻ con lao vào ăn lấy ăn để những đồ fast food, như cái món gà công nghiệp chiên giòn lên hay khoai tây chiên, chúng nó có thể ăn quanh năm ngày tháng, cứ nhìn là mình không ngăn được cảm giác vô vị trào lên, đặc biệt với cái vẻ mặt thỏa mãn của chúng, một sự thỏa mãn rất đơn giản, rất con trẻ. Chúng đã trôi dần ra, nổi dần lên, dù nếu để nói rằng thời đại nó thế thì chúng nó thế, mình vẫn không ngăn được tiếc nuối. Dù điều ấy cũng thật là vớ vẩn. (Lại nhớ có lần cho bọn trẻ con trong nhà đi chơi, rồi ăn đồ ăn nhanh, mình ngồi uống cà phê xem chúng nó ăn xong rồi sau đó về nhà ăn cơm nguội với tôm rang. Vì thật sự là ngay cái lúc ấy, không thể ăn một miếng gà rán hay xúc xích hay khoai tây gì cả. Chỉ biết uống cf thôi. Buồn cười.). Có những lần ăn tiệc/liên hoan/đám, món cá bở bùng bục, thịt ngổn ngang, rau thì đầy mỡ, tỏi xào lẫn trong đó là loại tỏi to đùng, nấm thì như mục nhĩ... chợt nghĩ, trên mâm mà có cái món cá này, chắc bố mình sẽ cho một bài ca kéo dài mấy năm vì tội ngu, không biết ăn :-).

Và bây giờ, mình cũng thích một số bà mẹ trẻ đã thực sự làm được cái việc là nấu ăn cho con nhưng quan trọng hơn là, cái cách nấu và đưa các hương vị/món ăn/cách ăn vào miệng, vào mũi, vào mắt đứa trẻ, sẽ cho nó một thẩm mỹ cơ bản về cái ăn sau này. Một đứa trẻ mà mẹ hiểu cách nấu/cách ăn sẽ khác với một đứa trẻ mà mẹ nó không hiểu. Điều này không nhìn thấy ngay được, có chăng phải tính bằng năm, vài năm nên nếu không biết/không làm được, qua giai đoạn đó, đứa trẻ bị mất là mất vĩnh viễn.

Trong nhiều năm, trong nhà, mình đã không nấu gì, nhưng biết về cơ bản phải nấu như thế nào cho đúng. Về sau này lại càng ngày ăn càng kén, giữ lại toàn bộ hương vị đã có trong ký ức, vì có thể nó sẽ chẳng bao giờ còn lặp lại. Và bị một cái chứng là rồ lên thành từng đợt với chỉ một món, xong rồi thôi hẳn. Vì kén ăn và lại không nấu, thành ra có khi bị hiểu lầm nhưng đơn giản là mình đã trót sợ, trước những lộn xộn/vô lối của ăn uống nói chung bây giờ. Nên thôi, cứ coi như là không biết đi. Khi nào mình rồ nấu, thì tính sau ^^

P/s: cũng nghĩ đến một lúc nào đó, trong thời gian gần tới, sẽ nghiêm túc tìm hiểu về chuyện ăn/nấu ăn, xem hiểu biết của mình đến đâu, có phiến diện lắm không?! ^^